Şirketlere Müjde: KVKK Cezası AYM'den Döndü!
Resmî adıAnayasa Mahkemesinin 27/1/2026 Tarihli ve 2020/32193 Başvuru Numaralı Kararı
Anayasa Mahkemesi, alenileştirilmiş kişisel verilerin pazarlama amacıyla kullanılmasının idari para cezasıyla cezalandırılmasında "suçta ve cezada kanunilik" ilkesinin ihlal edildiğine karar vermiştir.
Düzenlemenin Detayları
Karar, Viennalife Emeklilik ve Hayat A.Ş.'nin, bir şikayetçinin "hizmetburada.com" internet sitesinde kamuya açık olan telefon numarasını açık rızası olmaksızın pazarlama araması için kullanması üzerine Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK) tarafından idari para cezasına çarptırılmasıyla ilgilidir. Şirket, verinin zaten ilgili kişi tarafından alenileştirildiğini ve KVKK Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca açık rıza aranmaksızın işlenebileceğini savunmuştur.
KVKK ve Sulh Ceza Hakimliği ise alenileştirilen verinin sadece alenileştirme amacına uygun kullanılabileceğini, pazarlama amacıyla kullanılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek cezayı onamıştır. Anayasa Mahkemesi yaptığı incelemede, kanunda "alenileştirme amacına aykırı kullanımın" idari para cezasıyla cezalandırılacağına dair açık, öngörülebilir ve net bir yasal düzenleme bulunmadığını vurgulamıştır.
Mahkeme, idari para cezalarının da suçta ve cezada kanunilik ilkesi kapsamında olduğunu belirterek, kanun hükmünün öngörülemez şekilde geniş yorumlanması suretiyle ceza uygulanmasının Anayasa'nın 38. maddesini ihlal ettiğine oybirliğiyle karar vermiş ve ihlalin giderilmesi için yeniden yargılama yapılmasına hükmetmiştir.
Akla Gelen Sorular
- Kişisel verimi kendim internette paylaştıysam şirketler beni her türlü arayabilir mi?
- Hayır, normalde kişisel verilerin korunması hukuku uyarınca alenileştirme amacına aykırı kullanım yasaktır. Ancak bu karar, kanunda bu sınırın cezai yaptırım boyutuyla net tanımlanmadığını, bu nedenle ceza kesilemeyeceğini söylemektedir; yani mevzuatın netleştirilmesi gerekmektedir.
- Bu karar sonrasında şirketlerin aldığı idari para cezaları iptal mi edilecek?
- Bu karar doğrudan tüm cezaları iptal etmez ancak benzer hukuki boşluklardan kaynaklanan cezalar için emsal teşkil eder. Davaya konu olayda ise mahkeme yeniden yargılama kararı vererek şirkete kesilen cezanın kaldırılmasının önünü açmıştır.
- Karşı oy kullanan AYM üyesi oldu mu?
- Hayır, karar Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu tarafından oybirliğiyle (tüm üyelerin ortak kararıyla) alınmıştır.
Kavramlar
- Suçta ve Cezada Kanunilik İlkesi
- Kişilerin, kanunun açıkça suç veya kabahat saymadığı bir fiilden dolayı cezalandırılamayacağını öngören evrensel hukuk ilkesi.
- Alenileştirme
- Kişisel verilerin, bizzat ilgili kişi tarafından kamuoyunun bilgisine sunulması veya erişimine açılması durumu.
- Veri Sorumlusu
- Kişisel verilerin işleme amaçlarını ve vasıtalarını belirleyen, veri kayıt sisteminin kurulmasından ve yönetilmesinden sorumlu olan gerçek veya tüzel kişi.
Bunu sosyal mecrada nerede paylaştık
Bu gelişmeleri anında öğrenin
REGAS, 16 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete'deki 42 kaydın tümünü analiz etti; burada yalnızca 5 tanesini yayımladık.
REGAS, Resmî Gazete’de sizi ilgilendiren her değişikliği sade bir dille özetler ve bildirir.
REGAS Yorumu
Bu karar, kişisel veri işleyen şirketler ve veri sorumluları için çok önemli bir koruma sağlamaktadır. KVKK'nın kanunda açıkça yazmayan sınırlandırmaları (örneğin alenileştirilmiş verinin kullanım amacına dair kanunda net olmayan kısıtlamaları) geniş yorumlayarak verdiği fahiş idari para cezalarının Anayasa'ya aykırı olduğu tescillenmiştir. Vatandaşlar açısından ise kişisel verilerinin rızaları dışında aranarak pazarlama yapılmasının önüne geçilmesi istense de, yaptırımların hukuki öngörülebilirlik sınırları içinde kalması gerektiği hatırlatılmıştır.